Nie tylko ‘Gorączka’, czyli o historii filmów sensacyjnych

Choć większości z nas filmy sensacyjne kojarzą się z typowym kinem akcji, tak naprawdę obejmują one znacznie szerszy zakres konwencji, w tym gatunki takie jak thriller, kryminał, czy film gangsterski lub szpiegowski. Taka rozpiętość gatunkowa sprawia, że każdy fan sensacyjniaków znajdzie coś dla siebie, a wiele tego typu produkcji weszło na stałe do zestawień najważniejszych światowych filmów. Jaka jest historia filmów sensacyjnych?

Złota era Hollywood i korzenie gatunku

Już w początkach światowej kinematografii, w tak zwanej złotej erze Hollywood, filmy sensacyjne cieszyły się ogromną popularnością. Właściciele wielkich studiów filmowych odchodzili powoli od wielkich widowisk historycznych w rodzaju Narodzin narodu na rzecz komedii slapstickowych, kryminałów noir oraz tak zwanych dreszczowców, których głównym założeniem było utrzymanie widza w napięciu. Mistrzem tego gatunku był brytyjski twórca Alfred Hitchcock, który wyemigrował do USA w poszukiwaniu lepszych warunków do tworzenia swoich dzieł. Reżyser nakręcił kilkanaście wybitnych arcydzieł, a każde z nich zapoczątkowało kilka najpopularniejszych rodzajów filmów sensacyjnych, od thrillera (Okno na podwórze, Cień wątpliwości), przez dramat sądowy (Akt oskarżenia) oraz film detektywistyczny (M jak morderstwo, Zawrót głowy), aż po kino szpiegowskie (Starsza pani znika, 39 kroków). Geniusz Hitchcocka na stałe odmienił filmy sensacyjne, a współcześni filmoznawcy twierdzą, że angielski reżyser wymyślił już wszystko, co było do wymyślenia.

Lata 1945-1989, czyli Clint Eastwood i Bruce Lee

Wraz z końcem II wojny światowej amerykańskie kino przeżyło renesans westernu, który pozostał najpopularniejszym rodzajem filmów sensacyjnych na świecie. Choć w gatunku tym grały legendy kina takie jak Henry Fonda czy Gary Cooper, najpopularniejszym westernowym aktorem stał się bez wątpienia Clint Eastwood, który zasłynął występem w trylogii dolarowej Sergio Leone. Eastwood w ogóle stał się ikoną filmów sensacyjnych lat 60, 70 i 80 - ten wszechstronny twórca nie tylko występował w głównych rolach w westernach, kinie policyjnym (seria Brudny Harry, Lina, Wyzwanie) czy szalonych filmach akcji (Firefox), ale także zasłynął jako świetny reżyser. Równolegle do kina sensacyjnego głównego nurtu rozwijało się tzw. hongkońskie kino kopane spod znaku Bruce’a Lee, którego najsłynniejszym filmem pozostaje kultowe do dzisiaj Wejście smoka.

XXI wiek, czyli słynne nazwiska i efekty specjalne

Od lat 90 filmy sensacyjne stały się przede wszystkim domeną klasycznego kina akcji, do którego zatrudniani są przede wszystkim znani aktorzy oraz liczni artyści od efektów specjalnych czuwający nad powstawaniem imponujących scen pościgów i strzelanin. Najpopularniejsi aktorzy kojarzeni obecnie z filmami sensacyjnymi to Liam Neeson (Uprowadzona, Pasażer), Denzel Washington (Człowiek w ogniu, Bez litości), Keanu Reeves (seria John Wick), Will Smith (Bright, Bliźniak), Dwayne Johnson (seria Szybcy i wściekli, San Andreas), Vin Disel (xXx, Bloodshot), Gerard Butler (Olimp w ogniu, Ocean ognia) oraz Jason Statham (Transporter, Adrenalina).

Jeżeli szukacie filmów sensacyjnych do obejrzenia i nie macie pomysłów, który film wybrać, sprawdźcie stronę https://zalukaj.org/gatunek/sensacyjny/ na której dostępna jest lista filmów z ocenami.